Petroldeki düşüş dikkat çekti
Orta Doğu’da kalıcı barış ihtimaline yönelik güçlenen beklentiler, küresel emtia piyasalarında dengeleri yeniden şekillendirdi. Özellikle ABD ile İran arasında olası bir anlaşmanın gündeme gelmesiyle birlikte petrol fiyatlarında savaş kaynaklı risk primi geri çekilirken, enerji maliyetlerindeki düşüş küresel enflasyon baskılarının hafifleyebileceği beklentisini artırdı.
Piyasalarda yalnızca jeopolitik gelişmeler değil, ABD’den gelen makroekonomik veriler de fiyatlamalar üzerinde etkili oldu. Yatırımcılar, istihdam verileri ve ücret artışlarına ilişkin açıklamaları yakından takip ederken, değerli metallerden baz metallere, enerji ürünlerinden tarım emtialarına kadar birçok kalemde sert hareketler yaşandı.
ABD verileri Fed beklentilerini etkiledi
ABD’de tarım dışı istihdam Nisan ayında 115 bin kişi artış gösterirken, işsizlik oranı yüzde 4,3 seviyesinde sabit kaldı. Ortalama saatlik kazançlar aylık bazda yüzde 0,2, yıllık bazda ise yüzde 3,6 yükseldi.
Açıklanan veriler, iş gücü piyasasında dayanıklılığın sürdüğüne işaret ederken, ücret artışlarının sınırlı kalması enflasyon baskılarının kontrol altında tutulabileceği yönündeki beklentileri destekledi. Analistler, verilerin ABD ekonomisinde sert yavaşlama endişelerini azaltırken, Fed’in faiz indirimi ihtimalini tamamen ortadan kaldırmadığını değerlendirdi.
Değerli metallerde gümüş öne çıktı
Değerli metaller piyasasında geçen hafta genel olarak yükseliş eğilimi görüldü. ABD-İran hattındaki iyimserlik ve dolar endeksindeki zayıflama, özellikle gümüş ve altın fiyatlarını destekledi.
Sanayi üretiminde yoğun kullanılan gümüş, hem yatırım aracı hem de endüstriyel metal özelliği sayesinde diğer kıymetli metallere kıyasla daha güçlü performans sergiledi.
Haftalık bazda ons fiyatları gümüşte yüzde 6,5, platinde yüzde 3,6 ve altında yüzde 2,2 yükselirken, paladyum yüzde 2,3 değer kaybetti.
Bakır yükseldi, nikel geriledi
Baz metaller piyasasında ise karışık bir görünüm hakim oldu. Jeopolitik risklerin azalması ve doların zayıflaması sanayi metalleri üzerinde destekleyici etki yarattı.
Bakır fiyatları, yapay zeka, veri merkezleri, elektrikli araçlar ve yenilenebilir enerji yatırımlarına yönelik güçlü talep beklentileriyle haftanın en dikkat çeken yükselişini kaydetti.
Çinko, alüminyum ve kurşun fiyatlarında da artış görülürken, nikel fiyatları arz fazlası endişeleri nedeniyle negatif ayrıştı. Özellikle Endonezya’daki yüksek üretim seviyeleri küresel arz baskısını artırdı.
Haftalık bazda bakır yüzde 5,4, çinko yüzde 2,6, alüminyum yüzde 1,9 ve kurşun yüzde 1,1 yükselirken, nikel yüzde 2,4 geriledi.
Brent petrolde sert düşüş
Enerji piyasalarında haftanın en dikkat çeken hareketi petrol tarafında yaşandı. ABD ile İran arasında diplomatik ilerleme sağlanabileceğine yönelik beklentiler ve Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatının normale dönebileceği düşüncesi fiyatları baskıladı.
Savaş ve arz kesintisi riskinin azalmasıyla birlikte Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 8,1 düşüş kaydetti. Buna karşılık doğal gaz fiyatlarında sınırlı yükseliş görüldü ve MMBtu bazında fiyatlar yüzde 0,3 arttı.
Tarım emtialarında ayrışma yaşandı
Tarım emtialarında ise ürün bazlı farklılaşmalar öne çıktı. Pirinç fiyatları küresel tedarik endişeleri ve vadeli piyasalardaki pozisyonlanmanın etkisiyle yükselirken, buğday ve mısır fiyatlarında düşüş görüldü.
ABD’de ekim süreçlerinin beklentilerden güçlü ilerlemesi ve arz tarafındaki rahatlama, tahıl fiyatları üzerinde baskı oluşturdu. ABD Tarım Bakanlığı verilerine göre mısır ve soya ekimleri son beş yıl ortalamasının üzerinde seyrediyor.
Chicago Ticaret Borsası’nda haftalık bazda pirinç yüzde 8,7 ve soya fasulyesi yüzde 0,3 yükselirken, buğday yüzde 2,8 ve mısır yüzde 1,9 geriledi.
Kakao fiyatları ise fonların kısa pozisyon kapatma işlemleri ve Batı Afrika’daki üretim endişelerinin etkisiyle sert yükseldi. Kahve fiyatları ise Brezilya’da güçlü rekolte beklentileri nedeniyle düşüş gösterdi.
Intercontinental Exchange verilerine göre haftalık bazda pamuk yüzde 0,6 yükselirken, kahve yüzde 4,3 ve şeker yüzde 1,7 geriledi. Kakao fiyatları ise haftayı yüzde 17,9 artışla tamamladı.
Öte yandan Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün verilerine göre küresel gıda fiyat endeksi Nisan ayında aylık bazda yüzde 1,6 yükselerek 130,7 puana çıktı. Böylece endeks art arda üçüncü ayda da yükseliş göstermiş oldu.
