Açık alanlar da kapsama alınıyor
Türkiye’de tütün ürünlerine yönelik düzenlemelerde yeni bir döneme giriliyor. Avrupa’daki uygulamalara uyum çerçevesinde hazırlanan kapsamlı yasa teklifinde sona gelinirken, sigara kullanım alanlarının ciddi biçimde daraltılması ve cezaların artırılması planlanıyor.
Açık alanlara geniş yasak geliyor
Hazırlanan taslağa göre, bugüne kadar büyük ölçüde kapalı alanlarla sınırlı olan sigara yasakları açık alanlara da yayılıyor. Lokanta, kafe ve restoran gibi yeme-içme hizmeti sunan işletmelerin açık bölümlerinde sigara içilmesi yasaklanacak. Ayrıca sigara içilen bölümlerde yiyecek ve içecek servisi yapılmasına da izin verilmeyecek.
Düzenleme yalnızca işletmelerle sınırlı kalmıyor. İbadethaneler, eğitim kurumları, üniversiteler ve sağlık kuruluşlarının açık alanlarıyla birlikte çocuk parkları, spor alanları ve plajlar da yasak kapsamına alınıyor. Böylece pasif içiciliğin yoğun olduğu kamusal alanlarda sigara kullanımının büyük ölçüde sınırlandırılması hedefleniyor.
Tütün ürünü tanımı genişletiliyor
Yeni teklif ile “tütün ürünü” tanımı da yeniden düzenleniyor. Sigara ve nargilenin yanı sıra elektronik sigara, sıvı ve kimyasal içeren ürünler ile ısıtılmış tütün ürünlerinin tamamı aynı kapsamda değerlendirilecek. Bu adımla, yeni nesil ürünlerin denetim dışında kalmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Satış ve erişimde sıkı kontrol
Çocukların tütün ürünlerine erişimini zorlaştırmaya yönelik önemli kısıtlamalar da taslakta yer alıyor. Buna göre tütün ürünlerinin nakit para ile satışı sınırlandırılacak. Ayrıca çocuklara satış yapanlara 6 aydan 1 yıla kadar hapis cezası verilmesi ve ilgili işletmelerin satış belgelerinin iptal edilmesi öngörülüyor.
Denetim ve yaptırımlar sertleşiyor
Yeni dönemde denetim mekanizması da güçlendirilecek. Valilik ve kaymakamlıklar bünyesinde özel tütün denetim ekipleri kurulacak. İhlallerde ise cezalar ciddi şekilde artırılıyor. Kişi ve işletmelere 5 bin TL’den başlayıp 10 milyon TL’ye kadar ulaşan para cezaları uygulanabilecek, gerekli durumlarda ruhsat iptali gündeme gelecek.
Mevcut durumda yasak alanlarda sigara içenlere uygulanan para cezasının da yaklaşık üç kat artırılarak 5 bin TL seviyesine çıkarılması planlanıyor.
Uzun vadeli hedef: dumansız toplum
Hazırlanan düzenlemenin, yalnızca mevcut yasakları genişletmekle kalmayıp uzun vadede tütün kullanımını azaltmaya yönelik stratejik bir adım olduğu değerlendiriliyor. Avrupa ile uyum çerçevesinde uzun vadeli hedefler arasında tütün kullanımının ciddi biçimde düşürülmesi yer alıyor.