Tahran’dan anlaşma açıklaması
ABD ile İran arasında yürütülen nükleer müzakerelerde karşılıklı açıklamalar dikkat çekerken, Washington ve Tahran’dan peş peşe gelen mesajlar görüşmelerin kritik aşamaya geldiğini ortaya koydu. ABD Başkanı Donald Trump, beklentilerini karşılamayan bir anlaşmaya imza atmayacağını belirtirken, İran tarafı ise görüşülen başlıkların büyük bölümünde ilerleme sağlandığını açıkladı.
Trump, kendisine ait sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı paylaşımda, İran ile yapılacak olası anlaşmanın kapsamlı olması gerektiğini söyledi. ABD Başkanı, “İran ile yapılacak anlaşma ya büyük ve anlamlı bir anlaşma olacak ya da hiç anlaşma olmayacak” ifadelerini kullandı.
Yeni anlaşmanın Barack Obama döneminde imzalanan Kapsamlı Ortak Eylem Planı’nın tam tersi olacağını savunan Trump, eski anlaşmayı sert sözlerle hedef aldı. Trump, “JCPOA bir felaketti. İran için nükleer silaha giden doğrudan ve açık bir yoldu” değerlendirmesinde bulundu.
Uranyum krizi öne çıktı
Müzakerelerde en kritik başlıklardan biri olarak İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stokları öne çıktı. Diplomatik temaslarda uranyumun ülke dışına çıkarılması önerisinin masada olduğu ancak İran yönetiminin bu konuda geri adım atmadığı belirtildi.
İran Dini Lideri’nin “Uranyum İran’da kalacak” yönündeki yaklaşımının ardından taraflar arasındaki görüşmelerin daha karmaşık hale geldiği ifade edildi.
Trump’ın son açıklamaları, Washington yönetiminin hem nükleer kapasite hem de Hürmüz Boğazı’nın uluslararası ticarete açık tutulması konularında sert tutumunu sürdüreceği şeklinde yorumlandı.
İran’dan temkinli mesaj
İran Dışişleri Bakanlığı ve Müzakere Heyeti Sözcüsü İsmail Bekayi ise Tahran’da düzenlediği haftalık basın toplantısında müzakerelerde önemli ilerleme kaydedildiğini söyledi.
Bekayi, “Görüşülen konuların büyük bir kısmında sonuca ulaştığımızı söyleyebiliriz” ifadelerini kullanırken, bunun kısa sürede kesin bir anlaşma imzalanacağı anlamına gelmediğini belirtti.
ABD’li yetkililerin açıklamalarında zaman zaman çelişkiler bulunduğunu savunan Bekayi, bu durumun müzakere sürecini zorlaştırdığını ifade etti. İranlı sözcü, mutabakat taslağında halen uzlaşma sağlanamayan bazı maddelerin bulunduğunu da kaydetti.
Hürmüz ve Türkiye vurgusu
Bekayi, Hürmüz Boğazı konusunda ABD ile yürütülen görüşmelerde doğrudan bir başlık bulunmadığını söyledi. İran’ın geçiş ücreti alma hedefi olmadığını belirten Bekayi, güvenli seyir hizmetleri kapsamında ücret alınmasının doğal olduğunu ifade etti.
İranlı yetkili ayrıca, bölgesel gerilimin azaltılmasına yönelik diplomatik çabalar kapsamında Türkiye’nin etkili rol oynadığını belirterek Ankara’nın girişimlerini olumlu değerlendirdiklerini söyledi.