"Üretici-market farkı yüzde 393’e çıktı"
Türkiye’de tarım ürünlerinde üretici ile market fiyatları arasındaki makas Nisan ayında dikkat çekici şekilde açıldı. Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, yaptığı açıklamada girdi maliyetlerindeki artışın etkisiyle bazı ürünlerde üretici-market fiyat farkının yüzde 393’e kadar yükseldiğini bildirdi.
En yüksek fark elmada görüldü
Şemsi Bayraktar’ın açıkladığı verilere göre Nisan ayında üretici ile market arasındaki en yüksek fiyat farkı yüzde 393,7 ile elmada kaydedildi. Elmayı yüzde 329,9 ile havuç, yüzde 245,3 ile yeşil soğan, yüzde 245,2 ile marul ve yüzde 242,4 ile pırasa izledi. Buna göre üreticide 18,75 lira olan elma markette 92,58 liraya kadar yükseldi.
Market fiyatlarında değişim
Bayraktar’ın paylaştığı verilere göre markette 40 ürünün 18’inde fiyat artışı, 12’sinde düşüş görüldü. En yüksek artış yüzde 48,7 ile yeşil soğanda gerçekleşti. Ispanak, kuru soğan, nohut ve zeytinyağı da artış görülen ürünler arasında yer aldı. En sert düşüş ise yüzde 74,3 ile patlıcanda kaydedildi.
Üretici tarafında dalgalı seyir
Üretici fiyatlarına bakıldığında 31 ürünün 10’unda artış, 12’sinde düşüş, 9’unda ise değişim olmadığı görüldü. En fazla artış yüzde 109,1 ile kuru soğanda gerçekleşirken, en sert düşüş yüzde 64,7 ile patlıcanda yaşandı.
Soğan ve patates etkisi
Bayraktar, kuru soğan ve patateste stokların azaldığını, yeni hasadın ise yağışlar nedeniyle zarar gördüğünü belirtti. Bu durumun rekolteyi düşürdüğünü ve fiyatları yukarı yönlü etkilediğini ifade etti. Limon fiyatlarında da arz daralmasına bağlı artış görüldü.
Girdi maliyetleri yükseldi
Açıklamada gübre, yem ve enerji maliyetlerindeki artış da dikkat çekti. Nisan ayında gübre fiyatlarında yüzde 8 ile yüzde 24 arasında değişen artışlar görülürken, yıllık bazda bazı kalemlerde artışın yüzde 100’ü aştığı belirtildi. Besi ve süt yeminde yıllık artış yüzde 30’un üzerine çıktı.
Enerji ve mazot etkisi
Elektrik fiyatlarının yıllık yüzde 25,1 arttığı, tarım ilaçlarında ise yüzde 27,8 yükseliş olduğu kaydedildi. Mazot fiyatı aylık bazda gerilese de yıllık artışın yüzde 57,6 seviyesinde kaldığı ifade edildi.
Şemsi Bayraktar’ın açıklamasına göre artan girdi maliyetleri ve üretim koşullarındaki zorluklar, üretici ile market arasındaki fiyat farkının büyümesine neden oluyor.
